Masterplan buitenplaats Hoekelum
De historische buitenplaats Hoekelum is een prachtige plek en waardevol op het gebied van cultuurhistorie, natuur en recreatie. Een plek die wij met veel liefde onderhouden en beschermen. Geldersch Landschap & Kasteelen (GLK) werkt aan een plan dat richting geeft aan de gewenste ontwikkelingen en onderhoud voor de komende 10 tot 20 jaar.
Beschermd
De historische buitenplaats Hoekelum is waardevol op het gebied van cultuurhistorie en natuur. Het is dan ook een rijksmonument en Natura2000 gebied.
Het beschermen van een rijksmonument en natuurwaarden (Natura 2000) is niet alleen de opdracht zoals beschreven in de statuten van onze stichting, maar ook een verplichting op basis van de Erfgoedwet en de Vogel- en Habitatrichtlijnen.
Voor de Veluwe heeft de Provincie Gelderland de wetgeving doorvertaald naar een Natuurbeheerplan en een Recreatiezoneringsplan dat ons kaders geeft voor dit gebied.
Ontwikkelingen
Medewerkers van GLK, die regelmatig op het landgoed werken, en verschillende gebruikers van het landgoed constateren dat in de afgelopen jaren dat de omvang, vorm en intensiteit van recreatie is toegenomen. O.a. door nieuwe woonwijken en de behoefte van mensen om in het groen te recreëren. We geven daar graag gelegenheid voor, mits dit in balans blijft met de bescherming van de monumentale en natuurwaarden van de buitenplaats.
De toegenomen recreatie gaat niet alleen ten koste van de natuur en cultuurhistorische waarden, maar ook van de beleving van bezoekers die veel drukte en spanningen met mede-recreanten ervaren. Het gaat vooral over snelle fietsers (e-bikes, mountainbikes) en het toenemende aantal loslopende honden. Ook zijn er wandelaars, jong en oud, die bang zijn voor honden
Een voorbeeld van de effecten van de recreatiedruk is dat het rond de spreng zichtbaar uitgesleten is. Ook de staat van paden geeft aan dat er intensieve recreatie plaatsvindt.
Vanuit onze opdracht om landgoed Hoekelum met alle belangrijke aspecten in stand te houden denken wij nu na over een duurzame en toekomstbestendige inrichting en gebruik voor de volgende decennia. Dit wordt uitgewerkt in het Masterplan Hoekelum, waarbij de historische, culturele en natuurwaarden centraal staan.
Maatregelen
We zijn voornemens een aanlijnplicht voor honden in te voeren en fietsen niet meer toe te staan op de wandelpaden. Ook de parkeersituatie wordt tegen het licht gehouden. Hiermee geven we ook invulling aan het Recreatiezoneringsplan Veluwe van de Provincie Gelderland.
De voorgenomen maatregelen zijn tijdens een inloopavond uitvoerig toegelicht en betrokkenen konden hun vragen en opmerkingen bij ons kwijt. De komende tijd gebruiken we om alle opmerkingen en suggesties zorgvuldig af te wegen. Daar waar mogelijk zullen we deze verwerken in het plan, dat deze zomer definitief zal worden. Het uitvoeren van de maatregelen zal plaatsvinden in de komende jaren.
Honden
Honden en hun baasjes blijven welkom. Daarbij moet de hond in de toekomst waarschijnlijk wel aangelijnd zijn. Naast bovengenoemde spanningen met medegebruikers zien we dat een deel van de hondeneigenaren hun hond ook laat loslopen in het gebied waar nu al een aanlijnplicht geldt. Dit levert verstoring op van de natuur, bijvoorbeeld broedvogels en beschadiging van planten.
Wij ondervinden ook de gevolgen van het feit dat andere terreineigenaren, waaronder de gemeente, zonder collectief overleg hondenlosloopgebieden sluiten, waardoor het probleem zich verplaatst. Het is onwenselijk dat dit probleem wordt afgewenteld op een rijksmonumentale buitenplaats en beschermd Natura 2000 gebied terwijl nieuwe recreatieplekken elders geen doorgang vinden. Dit is dus nadrukkelijk een onderwerp dat om afstemming tussen gebiedseigenaren binnen een gemeente vraagt. Wij zullen de gemeente hierover blijven bevragen
Fietsen
We zijn voornemens om fietsen niet meer toe te staan op de wandelpaden om recreatiestromen te scheiden zodat er minder conflicten ontstaan.
Parkeren
Een ander knelpunt is dat wordt geparkeerd op plekken waar dat schade kan toebrengen aan de natuur en verstoring van het landgoed karakter en de beleving. We willen daar oplossingen voor geven zodat de bomen en planten gespaard kunnen worden en de uitstraling gewaarborgd is van het landgoed passend bij een rijksmonument en beschermd Natura 2000 gebied. Betaald parkeren zou in de toekomst onderzocht kunnen worden. Dit is echter nu nog niet aan de orde.
