Geef monumentale bomen en lanen een toekomst
Op onze landgoederen staan bomen die al honderden jaren oud zijn. Ze geven het landschap karakter, vertellen verhalen en bieden een thuis aan talloze planten en dieren. Maar steeds meer van deze levende monumenten staan onder druk. Zonder extra zorg dreigen bijzondere oude bomen en historische lanen te verdwijnen. Dat mogen we niet laten gebeuren.
Wat is er aan de hand?
Veel monumentale bomen en historische lanen op onze landgoederen hebben een leeftijd bereikt waarop ze extra zorg nodig hebben. Langdurige droogte, hitte en wisselende weersomstandigheden maken het er niet makkelijker op. Op drukbezochte plekken raakt de bodem vaak verdicht, waardoor wortels minder water en zuurstof krijgen. Takken sterven af, bomen verzwakken en in historische lanen vallen steeds meer bomen weg.
Behoud is mogelijk
Een oude boom die achteruitgaat, is niet automatisch verloren. Met specialistische zorg kunnen we sommige bomen nog tientallen jaren behouden. Bij kasteel Doorwerth willen we bijvoorbeeld de groeiplaats van een eeuwenoude acacia vergroten. Zo krijgen zijn wortels meer ruimte en kan de bodem herstellen. Ook bij historische lanen zoeken we zorgvuldig naar oplossingen. Met jouw hulp kunnen we op tijd handelen en deze levende monumenten langer behouden. Help je mee?
Wat doen we om oude bomen en lanen te behouden?
Op verschillende landgoederen in Gelderland willen we de komende jaren monumentale bomen en historische lanen extra zorg geven. Onze deskundigen onderzoeken per plek wat nodig is. We verbeteren bodem en groeiplaatsen, verzorgen kwetsbare kronen en beschermen wortels. Bij historische lanen kijken we niet alleen naar afzonderlijke bomen, maar ook naar het karakter van de hele laan. Soms is behoud mogelijk, soms is zorgvuldig herstel of vernieuwing nodig. Zo geven we de natuur en de geschiedenis van onze landgoederen een toekomst.
Onze concrete maatregelen:
- Monumentale bomen inspecteren en de beste aanpak bepalen
- Kwetsbare kronen snoeien en zware takken waar nodig ondersteunen
- Verdichte bodems beluchten en groeiplaatsen verbeteren
- Wortels beschermen en zorgen voor een betere waterhuishouding
- Historische lanen zorgvuldig beheren, herstellen en waar nodig vernieuwen
Opbrengst actie Levende Monumenten
Geef een gift om meer monumentale bomen en historische lanen de zorg te geven die ze nodig hebben.
Peter Kampen, hoofd Terreinbeheer
“Boven de tachtig jaar kunnen bomen nog decennia mee. Maar vanaf dat moment vragen ze steeds meer zorg en aandacht.”
Bescherm onze levende monumenten
Jouw gift helpt ons kwetsbare bomen te inspecteren, zorgvuldig te snoeien, wortels te beschermen en de bodem te verbeteren. Ook kunnen we historische lanen begeleiden en herstellen. Zo blijven bijzondere plekken in Gelderland herkenbaar en vol leven, ook voor volgende generaties. Help je mee?
Veelgestelde vragen
Heb je een vraag over de campagne Levende Monumenten? We hebben al een aantal veelgestelde vragen voor je beantwoord. Staat jouw vraag er niet tussen? Stuur dan een bericht naar donateurs@glk.nl of bel 026 – 355 25 33.
Wat zijn monumentale bomen?
Volgens de criteria van de Bomenstichting is een geregistreerde monumentale boom minimaal 100 jaar oud, voldoende gezond en heeft deze een levensverwachting van minimaal 10 jaar. Daarnaast is de boom bijvoorbeeld bijzonder vanwege zijn omvang, soort, cultuurhistorische betekenis of ecologische waarde.
In onze campagne spreken we van levende monumenten. Hieronder vallen bijzondere, vaak eeuwenoude bomen en historische lanen op onze kastelen, landgoederen en in onze natuurgebieden. Ze zijn beeldbepalend voor het landschap, vertellen verhalen van vroeger en vormen een belangrijk leefgebied voor talloze planten en dieren.
Waarom hebben monumentale bomen extra zorg nodig?
Door hun hoge leeftijd hebben veel monumentale bomen een levensfase bereikt waarin ze extra zorg nodig hebben. Dat geldt in het bijzonder voor bomen in historische parken en lanen die in de 19e eeuw zijn aangelegd. Veel van deze bomen bereiken nu ongeveer tegelijkertijd een hoge leeftijd.
Daarnaast worden ze geconfronteerd met veranderende omstandigheden. Langdurige droogte, hitte en sterk wisselende weersomstandigheden kunnen bomen verzwakken. Ook een te droge of juist te natte bodem, bodemverdichting en ziekten of schimmels kunnen problemen veroorzaken.
Wat doen jullie precies om deze bomen te behouden?
Met de opbrengst van de campagne willen we kwetsbare monumentale bomen en historische lanen specialistische zorg geven. Welke maatregelen nodig zijn, verschilt per boom en per locatie.
Concrete maatregelen:
- Specialistische boominspecties en onderzoek naar de conditie van bomen.
- Zorgvuldig snoeien en het verkleinen of verwijderen van risicovolle takken.
- Ondersteunen van kwetsbare takken of stammen.
- Verbeteren van de bodem en groeiplaats, bijvoorbeeld door bodembeluchting.
- Beschermen en herstellen van wortels en het verbeteren van de waterhuishouding.
- Vrijstellen van oude bomen die worden verdrongen door jongere, sneller groeiende bomen.
- Verzorgen van jonge bomen in historische lanen en waar nodig herstellen of vernieuwen van lanen.
Kunnen jullie niet beter nieuwe bomen planten?
Nieuwe bomen planten is belangrijk, maar een monumentale boom kun je niet zomaar vervangen. Oude bomen hebben unieke eigenschappen, zoals holtes, spleten en dood hout, die onmisbaar zijn voor veel dieren. Bovendien zijn historische bomen en lanen nauw verbonden met de geschiedenis van onze landgoederen. Het duurt generaties voordat een jonge boom dezelfde waarde heeft.
Welke bomen en lanen worden met mijn gift geholpen?
Met deze campagne richten we ons op het behoud van monumentale bomen en historische lanen in onze Gelderse landgoederen. We kijken waar specialistische zorg het hardst nodig is en waar maatregelen het meeste verschil kunnen maken. Zo zetten we de beschikbare middelen zo effectief mogelijk in.
Hoe kan ik bijdragen?
Bijdragen kan via onze website of door het bedrag over te maken op bankrekening NL 85 RABO 0303973730 ter naam van St. Het Geldersch Landschap onder vermelding van Levende Monumenten en jouw postcode en huisnummer.
Waar wordt mijn gift voor gebruikt?
Met jouw gift help je de specialistische verzorging van monumentale bomen en historische lanen mogelijk te maken. Denk aan deskundig boomonderzoek, zorgvuldig snoeiwerk, het ondersteunen van kwetsbare takken en het verbeteren van de omstandigheden waarin bomen groeien. Dit zijn vaak kostbare werkzaamheden die nodig zijn om deze levende monumenten langer te behouden.
Kunnen jullie garanderen dat een monumentale boom behouden blijft?
Helaas niet. Bomen zijn levende organismen en sommige zijn zo verzwakt dat herstel niet meer mogelijk is. Maar met tijdige verzorging kunnen we veel bomen langer behouden. Daarom is het belangrijk om niet te wachten totdat het te laat is. Met jouw steun kunnen we ingrijpen waar dat verschil maakt.
Is mijn bijdrage aan Levende Monumenten aftrekbaar van de belasting?
We zijn een goed doel en ANBI (algemeen nut beogende instelling) dus de gift aan deze campagne komt in aanmerking voor belastingaftrek. Je kunt een deel van het gegeven bedrag aftrekken van de aangifte inkomstenbelasting. Hoeveel dat daadwerkelijk is, is afhankelijk van de hoogte van je inkomen. Zie hiervoor de uitleg op de website van de Belastingdienst.
Wilt u persoonlijk bijdragen?
Overweeg je een grotere gift en wil je weten wat daarmee mogelijk is? Wij denken graag met je mee over een passende bijdrage aan het behoud van monumentale bomen en historische lanen. Neem hiervoor contact op met ons per mail donateurs@glk.nl of bel 026 355 25 33.
Kunnen bedrijven ook bijdragen aan de campagne?
Ja, bedrijven kunnen ook een gift doen en daarmee bijdragen aan het behoud van monumentale bomen en historische lanen in Gelderland. Een bedrijf kan bijvoorbeeld een bijdrage doen vanuit zijn maatschappelijke betrokkenheid of een inzamelingsactie organiseren bij een jubileum of andere bijzondere gelegenheid. Neem hiervoor contact op met ons per mail donateurs@glk.nl of bel 026 355 25 33.
Wat kan ik zelf doen om oude bomen te beschermen?
Ook als bezoeker kun je helpen om oude bomen te beschermen. Blijf op de paden, voorkom beschadiging van stammen en wortels en respecteer eventuele afzettingen rondom kwetsbare bomen.
Vooral de bodem rondom een boom is belangrijk. Wanneer deze door veelvuldig betreden verdicht raakt, kunnen wortels minder goed water en zuurstof opnemen. Door zorgvuldig met de omgeving van oude bomen om te gaan, help je mee aan hun behoud.