Rosande Polder

Rosande Polder ligt in de uiterwaarden van de Neder-Rijn ten zuiden van Oosterbeek en bestaat uit verschillende percelen. Ten zuidoosten van het kerkje van Oosterbeek heeft GLK 0,8 hectare in eigendom, de rest hebben we sinds 2012 in erfpacht van Rijkswaterstaat.

Locatie

Polderweg
6862 VX Oosterbeek

Regio Rivierengebied - Gemeente Renkum/Arnhem
Verworven 2005 - Oppervlakte 82 ha

Voorzieningen

Eropuit

Via een wandelpad over de zomerdijk kunt u de polder tussen de Rijn en de uiterwaard verkennen.

Vereeuwigd

Van de Rosande Polder zijn veel schilderijen gemaakt. Vooral de grillige knotbomen in de buurt van het kerkje van Oosterbeek zijn inmiddels iconisch en meermaals vereeuwigd.

Kronkelwaard

Aan de westzijde van het gebied ligt een onaangetaste kronkelwaard, de Mariëndaalse Ossenwaard. Dit is een vroegere loop van de Rijn. Gave kronkelwaarden zijn in Nederland geologisch gezien heel zeldzaam. Meestal zijn deze waarden aangetast door afgravingen. Zeker aan de Rijn is het een uniek fenomeen.

Kasteel Rosande

In de Rosande Polder liggen de restanten van kasteel Rosande, dat net als kasteel Doorwerth aan de voet van de Veluwe in de uiterwaarden van de Rijn lag. Het werd in het begin van de veertiende eeuw gebouwd. Het voormalige kasteelterrein is een archeologisch monument. Bovengronds is geen muurwerk meer zichtbaar, maar de grachten zijn nog in het landschap te herkennen, zeker als ze vollopen bij hoogwater.

Water

In de Rosande Polder komen veel soorten water voor: van kwel- en sprengenbeken tot slootjes, van poeltjes tot zandwinplassen en natuurlijk de rivier de Neder-Rijn.

In de directe omgeving van Oosterbeek stromen vijf kwel- en sprengenbeken vanuit de stuwwal de Rosande Polder in. Eén ervan, de Seelbeek, stroomt rechtstreeks naar de Neder-Rijn. Het water van de overige vier beken (Oorsprongbeek, Gielenbeek, Zuiderbeek en Slijpbeek) wordt via een intensief slotenstelsel over de uiterwaard verdeeld en via de Leigraaf grotendeels afgevoerd naar de Rijn.

Water van ecologische kwaliteit
De Slijpbeek (ook Klingelbeek of Mariëndaalse Beek genoemd) ontspringt op landgoed Mariëndaal. Deze beek en haar westelijker gelegen zijbeek (de Zuiderbeek) zijn door de provincie Gelderland aangewezen als water met een specifiek ecologische doelstelling. De Seelbeek, Oorsprongbeek en Gielenbeek zijn wateren van het hoogst ecologische niveau.
De uiterwaarden overstromen regelmatig als de Rijn hoog staat, maar dit gebeurt niet elk jaar. Op sommige plekken, met name aan de voet van de stuwwal, komt kwelwater aan de oppervlakte.

Planten en dieren

Langs de waterkanten groeien onder andere de Engelse alant, stijve wikke, stijve steenraket en knolribzaad. Op de (bermen van) graslanden en op dijken komen lathyruswikke, weidekervel, rode ogentroost en rapunzelklokje voor. Ook groeien er enkele akkersoorten, zoals rond kaasjeskruid en korenbloem. In bosjes en bosranden komen de bosaardbei, dichte bermzegge en holwortel voor.
In het gebied leven de bever, meervleermuis, watervleermuis, hermelijn, laatvlieger en gewone grootoorvleermuis.

Waterrijke biotoop
Ook leven in de Rosande Polder twee soorten reptielen: hazelworm en ringslang. Verder komen de rugstreeppad, poelkikker en kamsalamander (alle internationaal belang) voor, evenals de alpenwatersalamander (nationaal belang).
Door de vele soorten water is in het gebied een gevarieerde visfauna aanwezig. In de wateren zijn de volgende vissensoorten aangetroffen: kleine modderkruiper, rivierdonderpad, bittervoorn, alver, kroeskarper en kopvoorn. Ook libellen zijn door deze variatie aan watertypen goed vertegenwoordigd. Heel bijzonder is het voorkomen van de rivierrombout: een eierleggend vrouwtje werd in 2016 aangetroffen aan de oevers van de zwaaikom.

Beheer

De hoge natuurwaarden willen we verder versterken door extensief agrarisch gebruik en door bescherming van de reliëfvormen. Ook de cultuurhistorische waarden, zoals de plek van het kasteel en de eeuwenoude perceelindeling, willen we behouden en versterken.

Bijzondere waarden
De beken van de Rosande Polder zijn wateren met een hoge ecologische waarde. Aan de westzijde van de Rosande Polder ligt een onaangetaste kronkelwaard. Dit is de Mariëndaalse Ossenwaard, een vroegere loop van de Rijn.
In het gebied komen diverse soorten glanshaverhooilanden en kamgrasweiden voor. Bijzonder is het bittere-veldkers-ooibos met grote brandnetel, een vegetatie die zeer zeldzaam is in ons land.
Cultuurhistorisch is het gebied interessant, niet alleen vanwege de archeologische resten van kasteel Rosande, maar ook omdat de oude Rijnlopen nog goed herkenbaar zijn in het landschap.
Ook de landschappelijke waarden zijn hoog omdat het gebied onaangetast is in vergelijking met de uiterwaarden in de omgeving.

Beheer in een notendop
De Rosande Polder beheren we met als doelstelling natuur, met uitzondering van de omgeving van kasteel Rosande. Om de stroomdalvegetaties verder te ontwikkelen zetten we in op extensief agrarisch gebruik en beheer. Ook letten we extra op bescherming van het reliëf en zorgen we ervoor dat er niet diep geploegd wordt. De omgeving van kasteel Rosande beheren we met aandacht voor de cultuurhistorische waarden.


Meer lezen? Klik hier om de volledige beheervisie te lezen.